Jan Verheyen ft. Under the Same Sky

Jan Verheyen draagt al jaren Binôche. Niet omdat het opvalt, maar juist omdat het niet opvalt. “Je hebt ook brillenmerken die uitschreeuwen: kijk naar mij,” zegt hij. “Dat vind ik niet fijn. Net zoals ik niet begrijp waarom mensen kledij dragen waarop heel groot de naam van de ontwerper staat. Het is alsof je reclame maakt voor iemand voor wiens t-shirt je net een godsvermogen hebt betaald.”

Voor Under the Same Sky vroegen we hem iets anders dan waarom hij een bril draagt. We vroegen hoe hij zelf blijft kijken, in een wereld die nooit stilstaat.

Cinema
Zijn eerste antwoord verrast hem niet. Cinema. “Ik heb vanaf mijn tienerjaren duizenden films gezien die mijn verbeelding hebben geprikkeld, me hebben meegenomen naar wonderlijke plekken, die me hebben geleerd over geschiedenis, politiek en de condition humaine.” “Zo heb ik, letterlijk door te kijken, de taal van de cinema geleerd en er mijn beroep van kunnen maken.” Het is niet toevallig dat een regisseur zijn manier van kijken herleidt tot een donkere zaal en een scherm. Wat cinema voor Verheyen deed, is precies waar Under the Same Sky om draait: niet enkel zien, maar leren kijken.

Familie
Bij wie kan je volledig jezelf zijn, zonder iets te moeten uitleggen? “Mijn antwoord is een cliché: mijn echtgenote Lien. Zij is mijn partner, bondgenoot, medepiichtige, beste vriend, vertrouwelinge. Zij is, samen met mijn dochter, mijn ‘cocon’, de plek waar ik me veilig en geliefd en geborgen voel, en die voor mij het allerbelangrijkste is.” 

Prays, or eats
Routine, zegt hij, had hij vroeger onderschat. “Ik had schrik van routine, maar ik merk nu dat ik best wel gehecht ben aan gewoontes. Samen eten, bijvoorbeeld, vind ik superbelangrijk als gezin, als koppel. Het is echte quality time.” Hij denkt aan een Amerikaans reclamebord dat hij ooit zag: the family that prays together, stays together. Zijn eigen versie: vervang “prays” door “eats.”

Alles in perspectief
Het moment waarop hij zichzelf het meest veranderd voelde, gebeurde niet thuis. Een paar jaar geleden trok hij met zijn gezin op een lange reis, weg van de dagelijkse routine. “Dat vond ik bij momenten emotioneel overweldigend. Als je aan de rand van de Grand Canyon staat, of op de zoutvlakten van Death Valley, die confrontatie met je eigen nietigheid is nuttig en ontroerend. “Het helpt om de onnozeliteiten waar je je soms over opwindt, te relativeren.”

Voor Verheyen zit de subtiliteit van Binôche in diezelfde logica als de rest van wat hij vertelt: geen uitleg nodig, geen uitroeptekens. Gewoon iets dat past en blijft passen, ook als er niemand naar kijkt.